Α Β Γ Δ Ε Ζ Η Θ Ι Κ Λ Μ Ν Ξ Ο Π Ρ Σ Τ Υ Φ Χ Ψ Ω  

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

ογκοθερμία

     ogkothermi΄a    
oncothermia; oncothermy

     ομκοθέρμια, ονκόθερμι    

Ερμηνεία:

Η oγκοθερμία είναι μια αντικαρκινική θεραπεία και αποτελεί εξέλιξη  της κλασσικής υπερθερμίας.

Έχει αποδειχτεί πειραματικά ότι  ο καρκινικός ιστός έχει μεγαλύτερη ηλεκτρική αγωγιμότητα από τους φυσιολογικούς ιστούς. Αυτό σημαίνει ότι, όταν εφαρμοστεί ένα ηλεκτρικό πεδίο στην περιοχή του όγκου, παρατηρείται συμπύκνωση των δυναμικών γραμμών του, από τον όγκο.

Το γεγονός αυτό οφείλεται  στον συγκριτικά ταχύτερο μεταβολισμό των καρκινικών κυττάρων, ο οποίος διαφοροποιεί και την ποσότητα μεταβολιτών ανά μονάδα χρόνου, μέσα στο, και γύρω από, το καρκινικό κύτταρο.

Η ιδιότητα αυτή των καρκινικών κυττάρων τα κάνει να συμπεριφέρονται διαφορετικά  από τα φυσιολογικά κύτταρα, που υπάρχουν γύρω από τον όγκο, μέσα σε ηλεκτρικά πεδία.

Η ογκοθερμία εφαρμόζεται με τη χρησιμοποίηση ειδικής  συσκευής, που επινοήθηκε από επιστήμονες της εταιρείας  Oncotherm. Η συσκευή αποτελείται από ένα κρεβάτι, πάνω στο οποίο υπάρχει ένα στρωμα, που περιέχει νερό κι έτσι μπορεί να κατακλιθεί άνετα ο ασθενής, κατά τη διάρκεια της συνεδρίας ογκοθερμίας, που διαρκεί μία ώρα.

Κάτω από το στρωμα του κρεβατιού υπάρχει ένα σταθερό ηλεκτρόδιο. Σε ένα βραχίονα που βρίσκεται στο πλάι του κρεβατιού υπάρχει ένα δισκοειδές ηλεκτρόδιο, ποικίλης διαμέτρου (20-30 cm), το οποίο μπορεί να μετακινείται και να περιστρέφεται κατά τρόπο να μπορεί να έλθει σε επαφή με την επιφάνεια του σώματος, κάτω από την οποία υπάρχει ο όγκος.

Ο ασθενής κατακλίνεται στο κρεβάτι  και βρίσκεται ανάμεσα σε δύο ενεργά ηλεκτρόδια.  Το φορητό ηλεκτρόδιο είναι θερμικά και ηλεκτρικά μονωμένο και έτσι στον ασθενή ακουμπάει η κάτω επιφάνεια του ηλεκτροδίου, στην οποία είναι προσαρτημένος ένας πλαστικός ασκός, που είναι μισογεμισμένος με  νερό και έτσι το ηλεκτρόδιο ταιριάζει σε οποιαδήποτε σωματική επιφάνεια.

Το σταθερό ηλεκτρόδιο βρίσκεται κάτω από τον ασθενή, ενσωματωμένο στην θεραπευτική κλίνη. Μεταξύ των δύο ηλεκτροδίων δημιουργείται εναλλασσόμενο ηλεκτρικό πεδίο. Έχει αποδειχτεί ότι η βασική συχνότητα 13.56 MHz έχει τα ιδανικά χαρακτηριστικά αλληλεπίδρασης με τους κακοήθεις όγκους, για θεραπευτικούς σκοπούς. Το πεδίο αυτό αναπτύσσεται μεταξύ των δύο ενεργών ηλεκτροδίων.

Ο συνδυασμός της εν τω βάθει θέρμανσης και του ηλεκτρικού πεδίου, που αναπτύσσεται μεταξύ των δύο ηλεκτροδίων οδηγεί σε θερμική και ηλεκτρική αποδιοργάνωση των καρκινικών κυττάρων, πράγμα που τροποποιεί επωφελώς την κακοήθη βιολογική τους συμπεριφορά, ενώ παράλληλα υποστηρίζει την ανοσολογική απόκριση του οργανισμού. Στις ενδοϊστικές συνθήκες που δημιουργούνται μετά την ογκοθερμική συνεδρία, ευνοείται ο θάνατος των καρκινικών κυττάρων μέσω του μηχανισμού της απόπτωσης (προγραμματισμένος κυτταρικός θάνατος).

 Η θεραπεία λοιπόν με την ογκοθερμία βασίζεται στην εκλεκτική απορρόφηση της θεραπευτικής ενεργείας από τον όγκο, η οποία προκαλεί κυτταρικό θάνατο με τον μηχανισμό της απόπτωσης, λόγω θερμικής και ηλεκτρικής αποδιοργάνωσης των καρκινικών κυτταρικών μηχανισμών.

Στην ανωτέρω εικόνα απεικονίζεται η αρχή της λειτουργίας της περιοχικής ογκοθερμίας.

  Συσκευή ογκοθερμίας

Οι δυναμικές γραμμές του ηλεκτρικού πεδίου τείνουν να συμπυκνώνονται από τον ιστό με τη μεγαλύτερη αγωγιμότητα, δηλαδή τον κακοήθη όγκο.

 Εκεί καταναλώνεται και το μέγιστο μέρος της ισχύος του πεδίου, με αποτέλεσμα την εκλεκτική υπερθέρμανση, την εκλεκτική ηλεκτρική αποσταθεροποίηση και τελικώς τον κυτταρικό θάνατο, με τον μηχανισμό της απόπτωσης.

Η ογκοθερμία είναι η εξέλιξη της συμβατικής ογκολογικής Υπερθερμίας. Είναι η επόμενη γενεά της. Καταστρέφει εκλεκτικά τα κακοήθη κύτταρα μέσω της εφαρμογής σ΄αυτά, της ειδικά αναγκαίας ενεργειακής δόσης. Ενώ η συμβατική υπερθερμία λειτουργεί αποκλειστικά στη βάση θερμοδυναμικών παραμέτρων, η ογκοθερμία λειτουργεί με τον ποσοτικό έλεγχο της απορροφώμενης ενέργειας, με τρόπο παρόμοιο με εκείνον της ακτινοθεραπείας (με την οποίαν συνεργεί θεραπευτικά). Η μεταφορά της ενέργειας επιτυγχάνεται με την τοποθέτηση του όγκου μέσα σε ηλεκτρικό πεδίο με κατάλληλα χαρακτηριστικά, και καταλήγει σε θάνατο των καρκινικών κυττάρων.

Ο θάνατος των καρκινικών κυττάρων επιτυγχάνεται με την σταδιακή κανονικοποίηση διαφόρων κυτταρικών παραμέτρων, που επιτυγχάνει η ογκοθερμία (αποκατάσταση μεμβρανικών κυτταρικών δεσμών μέσω ανάπτυξης E-cadherin, β-catenin, connexin-43, HSP-70), έτσι ώστε να ενεργοποιηθεί ο αποπτωτικός μηχανισμός, με τον οποίον πεθαίνουν τα φυσιολογικά κύτταρα (όχι όμως τα καρκινικά). Δηλαδή, ο αρχικά ανεξέλεγκτος κακοήθης όγκος «κανονικοποιείται» σταδιακά, και μετατρέπεται σε βιολογικά ελέγξιμο μέγεθος.

Ήδη από τους 38οC και πάνω η ογκοθερμία έχει καλλύτερο αποτέ­λεσμα από την υπερ­θερμία στους 42οC. Ο αριθμός των κυτταρι­κών θανάτων (από­πτω­ση) είναι 2.5 φορές με­γα­λύτερος, και αυξάνει με τη θερμοκρασία.

Μεγάλος αριθμός μελετών σε κυτταροκαλλιέργειες έδειξε ότι η ογκοθερμία έχει πολύ μικρό αποτέλεσμα σε φυσιολογικά κύτταρα, ενώ αντίθετα, σε καλλιέργειες καρκινικών κυττάρων τα αποτελέσματα ήταν θανατηφόρα. (πηγή: Dr. G. Brunner, Klinikum Hornheide, Clinic of Münster University, Hyperthermia Symposium 2006, Cologne).

Η επιλεκτική αυτή καταστροφικότητα της ογκοθερμίας έχει σχέση με τα ειδικά μεταβολικά χαρακτηριστικά των καρκινικών κυττάρων, τα οποία είναι γνωστά και από μελέτες PET-scan (τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων).

Το ειδικό αντικαρκινικό αποτέλεσμα της ογκοθερμίας συνίσταται στο ότι προκαλεί την ανάπτυξη κυτταρικών δεσμών μεταξύ των καρκινικών κυττάρων (δεν διαθέτουν κανονικά), διότι διεγείρει την παραγωγή των ειδικών πρωτεϊνών, από τις οποίες αποτελούνται οι δεσμοί αυτοί (E-cadherin και catenin). Όταν, με τον τρόπο αυτόν, ο όγκος αποκτήσει εσωτερική συνδεσιμότητα, τότε είναι δυνατή η ενεργοποίηση του φυσιολογικού μηχανισμού κυτταρικού θανάτου, της απόπτωσης, που υποβοηθείται πολύ και από την ανάπτυξη της ογκοκατασταλτικής πρωτεΐνης p53 (και αυτή διεγείρεται κάτω από την ογκοθερμική επίδραση).

Με την ογκοθερμία, ο θεραπευτικός προγραμματισμός προσαρμόζεται πάντα στις ιδιαίτερες ανάγκες του ασθενούς. Η ογκοθερμία υποστηρίζει φυσικές διαδικασίες του οργανισμού (απόπτωση, ανοσολογική απάντηση κλπ). Είναι συμπληρωματική μέθοδος, που συνεργεί με όλες τις άλλες θεραπείες (χημειο- και ακτινοθεραπεία, καθώς και χειρουργική, τόσο προ-, όσο και μετεγχειρητικά), και επαυξάνει τα θετικά αποτελέσματά τους. Σε οξεία αντίθεση με όλες τις αντικαρκινικές θεραπείες, η ογκοθερμία δεν παρουσιάζει κινδύνους για τον ασθενή, ούτε συνεπάγεται πόνο. Πολλοί ασθενείς μάλιστα βρίσκουν την ογκοθερμική συνεδρία ευχάριστη.

Η ογκοθερμία παρά ταύτα δεν ενδείκνυται ως μόνη αντικαρκινική θεραπεία. Οι μελέτες δείχνουν ότι ο συνδυασμός της ογκοθερμίας με χημειο- και ακτινοθεραπεία μπορεί, κάτω από προϋποθέσεις, να αποβεί εξαιρετικά αποτελεσματικός, και ότι η ογκοθερμία συνεργεί με τις άλλες θεραπείες, έτσι ώστε το αποτέλεσμα να ξεπερνάει το άθροισμα. Επίσης η ογκοθερμία βελτιώνει πολύ την ποιότητα ζωής των ασθενών και, όταν εφαρμόζεται έγκαιρα, συντελεί σε οριστική ίαση.

Πως δρα αντικαρκινικά η ογκοθερμία;

Στην ογκοθερμία η εστιασμένη και ελεγχόμενη ενέργεια κατευθύνεται κατ’ ευθείαν στον ιστό ή το όργανο  που έχει προσβληθεί από καρκίνο. Η ογκοθερμία είναι μια μια θεραπεία που εφαρμόζει μια χωρητική συσκευή βαθειάς υπερθερμίας, που διεγείρει την απορρόφηση της ενέργειας  από τα καρκινικά κύτταρα και την επακόλουθη θέρμανση των όγκων σε θερμοκρασίες που οδηγούν σε απόπτωση (προγραμματισμένος κυτταρικός θάνατος) . Τα αποδεδειγμένα οφέλη αυτής της θεραπείας είναι τα ακόλουθα:

 

  • Χημειο-ευαισθησία [Chemo-sensitization]. Η ογκοθερμία εκθέτει τις κυτταρικές μεμβράνες των καρκινικών κυττάρων, επιτρέποντας έτσι αύξηση των συγκεντρώσεων του φαρμάκου μέσα στα κύτταρα. Τα θετικά αποτελέσματα κλινικών δοκιμών φάσης ΙΙ/ΙΙΙ επιβεβαίωσαν ότι ή ογκοθερμία με τη χημειοθεραπεία είναι  ένας νέος κλινικός τρόπος, που επιτρέπει  στη χημειοθεραπεία  να στοχεύει καλύττερα μέσα στον θερμανθέντα όγκο.
  • Ακτινο-ευαισθητοποίηση [Radio-sensitization]. Η προσθήκη της ογκοθερμίας κατά τη διάρκεια συνεδριών ακτινοθεραπείας βελτιώνει  τα κλινικά αποτελέσματα της ακτινοθεραπείας, όπως η συχνότητα απόκρισης του όγκου στη θεραπεία, τον τοπικό έλεγχο της νόσου και πάνω απ’όλα βελτιώνει την ποιότητα και παρατείνει τη ζωή των ασθενών.
  • Η ογκοθερμία αυξάνει την οξυγόνωση, περιορίζει την υποξία στον όγκο και ενισχύει το κυτταροτοξικό αποτέλεσμα της ακτινοθεραπείας στα καρκινικά κύτταρα.
  •  Η ογκοθερμία  εμποδίζει επίσης την αποκατάσταση των βλαμμένων καρκινικών κυττάρων από την ακτινοθεραπεία.
  • Ανταπόκριση του ανοσοποιητικού συστήματος. [Immune System Response]. Η ογκοθερμία απελευθερώνει βιοχημικούς  σηματοδότες  από τα νεκρωμένα καρκινικά κύτταρα, όπως η πρωτεΐνη κινητικότητας ομάδας Β1 [mobility group B1 protein], η ATP και η πρωτεΐνη θερμικού σοκ [Heat-ShockProtein]..
  • Γονιδιακήενεργοποίηση [Gene Activation]. Η ογκοθερμία ενεργοποιεί το κατασταλτικό γονίδιο  p53 [tumor suppressor gene].
  • Ενίσχυση του χειρουργικού αποτελέσματος. Η ογκοθερμία βρίσκει εφαρμογές  σε ασθενείς που τους έχει αφαιρεθεί χειρουργικά κάποιος όγκος, αλλά πρέπει να αναχαιτιστούν πιθανά κατάλοιπα καρκινικών κυττάρων, που απελευθερώθηκαν έπειτα από μια βιοψία η χειρουργική επέμβαση.

Η ογκοθερμία όχι μόνον ενισχύει το αποτέλεσμα της χημειο- και ακτινοθεραπείας, αλλά αποδείχτηκε ότι όγκοι που αρχικά ήταν ανθεκτικοί στη χημειο- και ακτινοθεραπεία , ανταποκρίθηκαν σ’ αυτές τις θεραπείες μετά την χρησιμοποίηση της ογκοθερμίας.

Ποιοι καρκίνοι μπορεί να θεραπευτούν με την ογκοθερμία;

 Με την ογκοθερμία μπορούν να αντιμετωπιστούν οι παρακάτω καρκίνοι:

  • Όγκοι του εγκεφάλου
  • Όγκοι Ωτορινολαρυγγολογικοί (λάργγα, φάρυγγα, αμυγδαλών, ρινοφάρυγγα, μύτης, παραρρινίων κόλπων, αυτιών.
  • Μεταστάσεις σε λεμφαδένες και εντοπισμένα λεμφώματα
  • Καρκίνος του πνεύμονα, του ήπατος και των μεταστάσεών τους
  • Καρκίνος του δέρματος και οι δερματικές μεταστάσεις από ποικίλους πρωτογενείς όγκους.
  • Καρκίνοι του στομάχου, παχέος εντέρου, ουροδόχου κύστης.
  • Καρκίνος του παγκρέατος
  • Γυναικείοι καρκίνοι [του μαστού, ωοθήκης, τραχήλου της μήτρας, μήτρας]
  • Καρκίνος του προστάτη . Ο καρκίνος του προστάτη μπορεί να αντιμετωπιστεί με την περιγραφείσα παραπάνω ογκοθερμία, αλλά και με τη διουρηθρική ογκοθερμία κατά την οποία, διά μέσου της ουρήθρας εισάγεται ειδικός καθετήρας, που χρησιμοποιείται αντί του φορητού ηλεκτροδίου που έρχεται σ’ επαφή με το δέρμα του κοιλιακού τοιχώματος στην περιοχή που αντιστοιχεί στην ουροδόχο κύστη .
  • Στην περιοχή της Αττικής υπάρχει κέντρο ογκοθερμίας που το διευθύνει ο Ιωάννης Γόγαλης, στην κλινική Αγία Ειρήνη, στο Αιγάλεω.


Ετυμολογία:



Βιβλιογραφική Τεκμηρίωση:

Korean J Thorac Cardiovasc Surg. 2014 Apr;47(2):77-93. doi: 10.5090/kjtcs.2014.47.2.77. Epub 2014 Apr 10. Current status of oncothermia therapy for lung cancer.
Szasz A.

Oncothermia: a new paradigm and promising method in cancer therapies. Hegyi G, Szasz O, Szasz A. Acupunct Electrother Res. 2013;38(3-4):161-97

Hyperthermia versus Oncothermia: Cellular Effects in Complementary Cancer Therapy. Hegyi G, Szigeti GP, Szász A..Evid Based Complement Alternat Med. 2013;2013:672873.

Oncothermia treatment of cancer: from the laboratory to clinic. Andocs G, Szasz O, Szasz A.Electromagn Biol Med. 2009;28(2):148-65.



Συνώνυμα:
τροποποιημένη ηλεκτρο-υπερθερμία, modulated electro-hyperthermia





 Δείτε σχετικές φωτογραφίες της Google »


© Δρ. Δημήτριος Ν. Γκέλης, Ιατρός, Οδοντίατρος, Ωτορινολαρυγγολόγος,
Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών


Άλλες λέξεις στην κατηγορία Ογκολογία: